90 lat MAiE

Strona główna » Działy » 90 lat MAiE

 

Od 90 lat nasze Muzeum zajmuje szczególne miejsce na mapie kulturalnej i naukowej zarówno Łodzi, jak i całego kraju. Oficjalna nazwa placówki przez lata ulegała modyfikacjom, ale cel działalności od zawsze pozostawał, i pozostaje niezmienny– ochrona, badanie, przechowywanie i popularyzacja zabytków kultury.

 

WYDARZENIE OBJĘTE HONOROWYM PATRONATEM MINISTRA KULTURY DZIEDZICTWA NARODOWEGO I SPORTU. 

WYDARZENIE OBJĘTE HONOROWYM PATRONATEM MARSZAŁKA WOJEWÓDZTWA ŁÓDZKIEGO.

 

OPIEKA MEDIALNA

 
 

 

 


 

MIEJSKIE MUZEUM ETNOGRAFICZNE

(PIOTRKOWSKA 91/ PIOTRKOWSKA 104)

Miejskie Muzeum Etnograficzne powołane zostało 1. stycznia 1931 roku. Przydzielono mu lokal dawnego Muzeum Miejskiego w prawej oficynie domu przy ul. Piotrkowskiej 91. Kierownictwo powierzono Janowi Manugiewiczowi. Początkowo Muzeum dysponowało niewielką powierzchnią ok. 220 m kw, na którą składała się mała kancelaria i dwie dość duże sale udostępnione dla zwiedzających. Zbiory Muzeum liczyły wtedy zaledwie 343 zabytki, w tym 269 etnograficznych i 74 archeologicznych, natomiast już w przededniu II wojny światowej wzrosły do 14 000 eksponatów. W roku 1934 Muzeum otrzymało nową siedzibę w pałacu łódzkich fabrykantów Heinzlów przy ul. Piotrkowskiej 104.   

 


 

 JAN MANUGIEWICZ

 

Jan Manugiewicz urodził się w 1904 roku w Warszawie i właśnie tam rozpoczął swoją karierę naukową. Jego głównym przedmiotem zainteresowań była etnografia, którą studiował wraz z pokrewną antropologią oraz archeologią, by po zakończeniu nauki zgłębiać teoretyczną i praktyczną wiedzę pod okiem m.in. prof. K. Moszyńskiego w Krakowie, a także w Muzeum Etnograficznym, które wówczas istniało przy Muzeum Przemysłu i Rolnictwa w Warszawie oraz w Zakładzie Etnologii Instytutu Nauk Antropologicznych Towarzystwa Naukowego Warszawskiego. Swoją przygodę z łódzkim muzeum rozpoczął na przełomie lat 20. i 30. Kierownictwo nad Miejskim Muzeum Etnograficznym, które mieściło się wtedy przy Piotrkowskiej 91,objął w roku 1931. Warto wspomnieć, że założenia programowe działalności muzeum opracowane przez Manugiewicza nie traciły na aktualności jeszcze przez wiele lat. Przede wszystkim kładziono ogromny nacisk na prowadzenie badań terenowych na obszarze województwa łódzkiego, ale kluczowe okazało się także gromadzenie zbiorów z odpowiednią dokumentacją naukową, tworzenie kolekcji z innych regionów dla zajęć dydaktycznych, a także publikowanie dotychczasowych osiągnięć Muzeum w specjalnym wydawnictwie. Na szczególną uwagę w dokonaniach Manugiewicza zasługuje projekt utworzenia kolekcji zbiorów egzotycznych w oparciu o liczne kontakty z polską emigracją.
Manugiewiczowi udało się przede wszystkim rozwinąć działalność miejskiego muzeum i oprzeć go na dwóch silnych fundamentach – archeologii i etnografii. Nawet napotykane trudności nie zniechęcały dyrektora, a raczej mobilizowały do starań o ugruntowanie pozycji Muzeum w mieście, co udało się w końcu osiągnąć poprzez otrzymanie bardziej reprezentacyjnej siedziby przy Piotrkowskiej 104. Wybuch drugiej wojny światowej uniemożliwił Manugiewiczowi kontynuowanie dzieła kreacji nowego muzeum. Po wojnie nie powrócił już do Łodzi, a swoją osobę związał z Muzeum Kultur Ludowych w Warszawie. Nie ulega jednak wątpliwości, że jego osiągnięcia na gruncie łódzkim, jak i warszawskim, stawiają go w szeregu zasłużonych dla polskiego muzealnictwa


 

BUDYNEK PRZY PLACU WOLNOŚCI 14 

Historia siedziby Muzeum odzwierciedla etapy w rozwoju Łodzi, od narodzin wielkiej metropolii przemysłowej przez odzyskanie niepodległości i narodziny II RP, aż po współczesność. Budynek przy dawnym Nowym Rynku powstał w 1856 roku i stał się siedzibą Szkoły Powiatowej Realnej Niemiecko-Rosyjskiej. Był jednopiętrowy, z wysokim czterospadowym dachem. Placówka posiadała 4 klasy o profilu technicznym i przeznaczona była wyłącznie dla chłopców. Wraz z rozwojem Łodzi i przemysłu włókienniczego wzrastało zapotrzebowanie na wykształconą technicznie kadrę. W budynku umieszczono w 1869 Wyższą Szkołę Rzemieślniczą, a w 1884 gmach rozbudowano. Powstała kolejna kondygnacja i boczne piętrowe aneksy, a fasada zyskała nowe dekoracje. Już w 1915 budynek przejął na swoją siedzibę łódzki Magistrat, a po odzyskaniu niepodległości gmach po raz kolejny rozbudowano, by dostosować go do nowej funkcji. Nadbudowano kolejną kondygnację i ponownie zmieniono dekoracje fasady. Po II wojnie światowej Magistrat przeprowadził się pod nowy adres, na ulicę Piotrkowską 104, a na placu Wolności 14 zagościło na kolejne kilkadziesiąt lat Muzeum, adaptując budynek do nowychpotrzeb i po raz kolejny go rozbudowując.


 

Na przestrzeni lat rozwinięte zostały także nowe obszary badawcze: numizmatyka (1948), datowanie radiowęglowe (1964), kultury miejskie (1971), a także widowiska lakowe (1980). Dorobek Muzeum niewątpliwie jest dziełem ludzi reprezentujących wiele dyscyplin naukowych – archeologów, etnografów, numizmatyków, teatrologów, fizyków i chemików. Wielotematyczny charakter zbiorów i prac muzealnych znajduje odzwierciedlenie w ogromnej liczbie wystaw i opracowań, które powstały w Muzeum na przestrzeni 90 lat jego funkcjonowania.

Ilość wyświetleń: 477